6 ขั้นตอนการออกแบบอาคารสำนักงาน ให้ถูกต้องและตอบโจทย์ธุรกิจ

การสร้างสรรค์พื้นที่ทำงานที่มีประสิทธิภาพและสะท้อนตัวตนขององค์กรเป็นเรื่องสำคัญ การออกแบบอาคารสำนักงานที่ดีไม่เพียงแต่สร้างความสวยงาม แต่ยังต้องตอบโจทย์การใช้งานและส่งเสริมภาพลักษณ์ของธุรกิจด้วย ขั้นตอนการออกแบบจึงมีความละเอียดอ่อนและต้องการผู้เชี่ยวชาญ เพื่อให้ได้ผลลัพธ์ที่สมบูรณ์แบบและยั่งยืน ซึ่งการออกแบบให้โครงการประสบความสำเร็จตามเป้าหมายที่ตั้งไว้นั้นควรมีอะไรบ้างไปดูกัน

6 ขั้นตอนการออกแบบอาคารสำนักงาน

ขั้นตอนการออกแบบอาคารสำนักงาน (Office Design Process) ต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างเจ้าของโครงการและสถาปนิก เพื่อให้สำนักงานใช้งานได้จริงและมีประสิทธิภาพสูงสุด โดยมีขั้นตอนการออกแบบที่เป็นมาตรฐานสากลตามขั้นตอนดังนี้

1. ศึกษาความต้องการและวิเคราะห์บริบท (Pre-design)

• วิเคราะห์วัตถุประสงค์ของโครงการ สร้างเพื่อเป็นสำนักงานขององค์กร พัฒนาเพื่อการปล่อยเช่า หรือเป็นโครงการรูปแบบผสม (Mixed-use) ที่มีทั้งพื้นที่สำนักงานและส่วนอื่น ๆ
• สำรวจที่ตั้ง ทั้งขนาดที่ดิน ทิศทางของแสงแดดและลม ตำแหน่งทางเข้า-ออก รวมถึงตรวจสอบข้อจำกัดทางกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ทั้งอัตราส่วนพื้นที่อาคารรวมต่อพื้นที่ดิน (FAR) และอัตราส่วนที่ว่างต่อพื้นที่อาคารรวม (OSR) รวมถึงข้อบัญญัติผังเมือง
• กำหนดเป้าหมาย  ทั้งพื้นที่ใช้สอยรวม (GFA) ที่ต้องการ จำนวนพนักงานที่จะรองรับ และฟังก์ชันพิเศษอื่น ๆ เช่น ห้องประชุมขนาดใหญ่ Co-working Space หรือ Showroom สำหรับแสดงสินค้า
• สรุปผล โปรแกรมพื้นที่ (Space Program) และแนวคิดเบื้องต้น

2. ออกแบบแนวคิดและวางผังอาคาร (Conceptual Design)

• ออกแบบผังพื้นที่ใช้งาน (Space Planning) จัดวางองค์ประกอบหลักของอาคาร เช่น ตำแหน่งแกนกลาง (Core) ที่มีลิฟต์และบันได การแบ่งโซนพื้นที่สำนักงาน (Office Zone) และการกำหนดเส้นทางสัญจร (Circulation)  
• วางผังชั้นและผังอาคารรวม (Site Plan) 
• แนวคิดภาพลักษณ์ (Design Narrative) สร้างทิศทางการออกแบบที่ชัดเจนที่จะส่งผลต่อรูปลักษณ์ภายนอกอาคาร (Façade) บรรยากาศโดยรวม และการนำแนวคิดด้านความยั่งยืน (Sustainability) มาประยุกต์ใช้
• การทบทวนวรรณกรรมและค้นหาทฤษฎีแนวคิดที่ไปเชื่อมโยงกับโครงการ นำไปสู่ขั้นตอนการออกแบบ 
• สรุปผล การเชื่อมโยงในความคิดในการออกแบบ concept ดีไซน์ แปลนพื้น รูปด้าน MassModel และ Moodboard

3. พัฒนาแบบสถาปัตยกรรม (Schematic Design / SD)

• ปรับแบบให้ตอบโจทย์พื้นที่ใช้งานจริงและสอดคล้องกับกฎหมาย นำเสนอทางเลือกของแบบแปลน  และข้อดีข้อเสียเพื่อหาทางเลือกที่ดีที่สุด
• เริ่มบูรณาการกับโครงสร้าง ระบบไฟฟ้า สุขาภิบาล และเครื่องกล เพื่อให้ทุกระบบทำงานสอดคล้องกัน
• เลือกวัสดุหลักและออกแบบ Façade กำหนดวัสดุหลักที่จะใช้ในส่วนต่าง ๆ ของอาคาร และพัฒนาการออกแบบเปลือกอาคาร (Façade) ให้มีรายละเอียดชัดเจนยิ่งขึ้น
• ผลลัพธ์ แบบสถาปัตยกรรมเบื้องต้น และเอกสารใช้เสนอขออนุญาตเบื้องต้น

4. ออกแบบรายละเอียด (Design Development / DD)

• เจาะรายละเอียด ออกแบบและเขียนรายละเอียดในส่วนสำคัญต่าง ๆ เช่นแปลนตกแต่ง ผนัง ฝ้า งานบันได ห้องน้ำ และห้องสำหรับงานระบบต่าง ๆ
• จัดการจุดต่อระหว่างระบบต่าง ๆ (Coordination) 
• ตรวจสอบข้อกำหนด ทบทวนรายละเอียดด้านพื้นที่ ระดับความสูง ข้อกำหนดทางหนีไฟ และการออกแบบเพื่อคนพิการและผู้สูงอายุ
• ผลลัพธ์ ได้รายละเอียดงานออกแบบที่สามารถไปดำเนินการการเขียนแบบได้

5. แบบก่อสร้างและเอกสารประกวดราคา (Construction Documents / CD)

ขั้นตอนนี้คือการจัดทำเอกสารทั้งหมดที่จำเป็นสำหรับการก่อสร้างและการขออนุญาตอย่างเป็นทางการ ถือเป็นขั้นตอนสุดท้ายของกระบวนการออกแบบทั้งหมด ก่อนที่โครงการจะเข้าสู่ขั้นตอนการก่อสร้างจริง เอกสารเหล่านี้ต้องมีความครบถ้วนและสมบูรณ์ที่สุด

• เขียนแบบครบทุกหมวด จัดทำแบบก่อสร้างโดยละเอียดครบถ้วน ทั้งแบบสถาปัตยกรรม โครงสร้าง ไฟฟ้า สุขาภิบาล และเครื่องกล
• จัดทำรายการวัสดุ  (Material Specification) และรายงานปริมาณงาน (BOQ)  
• เอกสารใช้ยื่นขออนุญาตปลูกสร้างจากหน่วยงานราชการ (กทม./อบต.)
• ผลลัพธ์  ชุดแบบก่อสร้างสมบูรณ์และเอกสาร TOR ได้ประกวดราคา และเป็นคณะกรรมการในการร่วมคัดเลือกผู้รับเหมากับที่ปรึกษาและเจ้าของโครงการ

6. ควบคุมงานระหว่างก่อสร้าง (Construction Administration) 

• ตรวจสอบแบบก่อนสั่งผลิตวัสดุ (Shop Drawing Review) ตรวจสอบแบบรายละเอียดกับทางผู้รับเหมา ก่อนที่จะดำเนินการสั่งผลิตหรือติดตั้ง
• ตรวจหน้างานร่วมกับวิศวกร/ผู้รับเหมา เข้าตรวจสอบคุณภาพงานก่อสร้าง ณ สถานที่จริงเป็นประจำ เพื่อให้คำแนะนำและแก้ไขปัญหา
• ประสานงานปรับแบบในกรณีเกิดปัญหาหน้างาน ในกรณีที่พบปัญหาที่ไม่คาดคิด สถาปนิกจะทำหน้าที่ประสานงานเพื่อปรับแก้แบบให้เหมาะสมและส่งผลกระทบต่อโครงการน้อยที่สุด

สรุป ออกแบบอาคารสำนักงานตอบโจทย์ธุรกิจ

การออกแบบอาคารสำนักงานที่มีประสิทธิภาพต้องผ่านกระบวนการคิดและวางแผนอย่างเป็นระบบ เพื่อให้ได้อาคารสำนักงานที่สวยงาม ตอบโจทย์การใช้งาน ส่งเสริมภาพลักษณ์ธุรกิจ อยู่ในงบประมาณที่กำหนด และปลอดภัยได้มารรฐาน สำหรับใครที่กำลังมองหาผู้เชี่ยวชาญในการออกแบบอาคารสำนักงาน Morebrother มีประสบการณ์มากกว่า 30 ปี เราพร้อมให้คำปรึกษาและบริการออกแบบอาคารสำนักงานอย่างมืออาชีพเพื่อตอบสนองทุกความต้องการทางธุรกิจ