การวางแผนสร้างบ้าน โดยเฉพาะการกู้สินเชื่อ มีรายละเอียดที่ต้องทำความเข้าใจหลายส่วน หนึ่งในเอกสารสำคัญที่สุดคือ BOQ ซึ่งหลายคนอาจยังสงสัยว่า BOQ คือเอกสารอะไร และมีความสำคัญอย่างไรต่อการอนุมัติวงเงิน บทความนี้ จะอธิบายให้เราเข้าใจภาพรวมและวิธีประเมินเบื้องต้น
BOQ คืออะไร
BOQ คือ (Bill of Quantities) หรือ บัญชีแสดงปริมาณวัสดุและค่าแรง เป็นเอกสารที่แจกแจงรายละเอียดค่าใช้จ่ายทั้งหมดในการก่อสร้าง โดยแบ่งเป็นหมวดหมู่ต่าง ๆ อย่างชัดเจน ประกอบด้วยรายการวัสดุ ปริมาณ ราคาต่อหน่วย และค่าแรง เพื่อสรุปเป็นต้นทุนรวมของโครงการ เอกสารนี้ถือเป็นหัวใจสำคัญในการประมาณการงบประมาณก่อสร้าง
ประโยชน์ในการคำนวณ BOQ ต่อเจ้าของบ้าน
การมี BOQ ที่ชัดเจนไม่ได้เป็นเพียงเอกสารสำหรับผู้รับเหมา แต่ยังมอบประโยชน์โดยตรงต่อเจ้าของบ้านในหลายมิติ โดยเฉพาะในการควบคุมงบประมาณและความโปร่งใสในการก่อสร้าง
ใช้สำหรับยื่นขอสินเชื่อกับสถาบันการเงิน
สถาบันการเงินส่วนใหญ่กำหนดให้ BOQ เป็นเอกสารหลักประกอบการพิจารณาสินเชื่อสร้างบ้าน ธนาคารจะใช้ข้อมูลใน BOQ เพื่อประเมินความสมเหตุสมผลของงบประมาณ เทียบกับแบบก่อสร้างและขนาดของโครงการ เอกสารที่ละเอียดและน่าเชื่อถือจะช่วยเพิ่มโอกาสในการอนุมัติวงเงินที่เพียงพอต่อการก่อสร้าง
ใช้เป็นมาตรฐานกลางในการเปรียบเทียบราคาผู้รับเหมา
เมื่อเรามี BOQ ที่เป็นมาตรฐานจากผู้ออกแบบ เราสามารถส่งเอกสารนี้ให้ผู้รับเหมาหลายรายเสนอราคาในขอบเขตงานและปริมาณวัสดุเดียวกัน ทำให้เราเปรียบเทียบราคาค่าก่อสร้างได้อย่างยุติธรรม ลดปัญหาการเสนอราคาที่คลุมเครือ และเลือกผู้รับเหมาที่เหมาะสมที่สุดได้
ใช้เป็นแนวทางในการตรวจสอบงานและวัสดุ
BOQ ทำหน้าที่เสมือนสัญญาที่ระบุรายละเอียดวัสดุ เช่น รุ่น ยี่ห้อ ขนาด และปริมาณที่ตกลงกันไว้ เจ้าของบ้านสามารถใช้เอกสารนี้เป็นแนวทางในการตรวจสอบงานของผู้รับเหมาในแต่ละงวด ว่ามีการใช้วัสดุถูกต้องตรงตามที่ระบุไว้หรือไม่ ช่วยป้องกันการลดสเปควัสดุ
วิธีคำนวณ BOQ ฉบับเจ้าของบ้าน

แม้การคำนวณ BOQ อย่างละเอียดมักเป็นหน้าที่ของสถาปนิกหรือวิศวกร แต่เจ้าของบ้านสามารถเรียนรู้หลักการประเมินเบื้องต้น เพื่อใช้ในการวางแผนงบประมาณและการตรวจสอบได้
แบ่งหมวดหมู่งานก่อสร้าง
เริ่มต้นด้วยการแบ่งประเภทงานตามลำดับการก่อสร้าง เช่น หมวดงานโครงสร้าง หมวดงานสถาปัตยกรรมภายนอก และหมวดงานระบบ การแบ่งหมวดหมู่ที่ชัดเจนจะช่วยให้การคำนวณไม่ตกหล่น
วัดขนาดและคำนวณพื้นที่
จากแบบก่อสร้างหรือการเขียนแบบบ้าน เราต้องถอดปริมาณงานในแต่ละหมวดหมู่ เช่น งานผนังมีพื้นที่กี่ตารางเมตร งานเทพื้นคอนกรีตใช้ปริมาตรกี่ลูกบาศก์เมตร หรือการติดตั้งหลังคาต้องใช้จำนวนกี่ตารางเมตร การคำนวณปริมาณที่แม่นยำเป็นหัวใจสำคัญของ BOQ
การสำรวจราคาวัสดุจากแหล่งต่าง ๆ
เมื่อได้ปริมาณวัสดุแล้ว ขั้นตอนต่อไปคือการสืบราคาวัสดุเหล่านั้นจากผู้จำหน่ายหลายแห่ง ควรเลือกรุ่นและยี่ห้อที่ระบุในแบบ เพื่อให้ได้ราคาอ้างอิงที่ใกล้เคียงความเป็นจริงที่สุด รวมทั้งต้องพิจารณาค่าขนส่งและภาษีที่เกี่ยวข้อง เพื่อนำมาคำนวณเป็นต้นทุนวัสดุ
การประเมินค่าใช้จ่ายรวม
นำต้นทุนวัสดุที่คำนวณได้มารวมกับค่าแรงในแต่ละหมวดหมู่ ซึ่งอาจอ้างอิงจากราคามาตรฐานการก่อสร้าง สุดท้ายจึงรวมค่าดำเนินการและกำไร (Overhead & Profit) ของผู้รับเหมา และงบประมาณสำรองเผื่อฉุกเฉิน จะได้เป็นราคาก่อสร้างรวมเบื้องต้น
เทคนิคเลือกการวางแผนสร้างบ้านจาก MoreBrother
การสร้างบ้านเริ่มต้นที่การออกแบบที่ดี MoreBrother เราเชี่ยวชาญการรับออกแบบบ้านที่เน้นการออกแบบสถาปัตยกรรมภายนอกให้สอดคล้องกับสภาพแวดล้อมและงบประมาณ การมีแบบที่ชัดเจนตั้งแต่ต้นจะช่วยให้การจัดทำ BOQ มีความแม่นยำสูง ลดปัญหางบประมาณบานปลายในภายหลัง
FAQ คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ BOQ
ในกระบวนการวางแผนสร้างบ้าน มักมีคำถามที่หลายคนสงสัยเกี่ยวกับ BOQ เราได้รวบรวมข้อสงสัยที่พบบ่อย เพื่อช่วยให้เจ้าของบ้านเข้าใจเอกสารสำคัญนี้ได้ดียิ่งขึ้น
ปกติใครเป็นคนทำ BOQ?
โดยทั่วไปผู้ออกแบบจะเป็นผู้จัดทำ BOQ กลางให้พร้อมกับแบบก่อสร้าง หรือในบางกรณีผู้รับเหมาจะเป็นผู้จัดทำเพื่อยื่นเสนอราคา อย่างไรก็ตาม BOQ ที่มาจากผู้ออกแบบมักมีความเป็นกลางและละเอียดรอบคอบมากกว่า
ราคาใน BOQ คือราคาที่ต้องจ่ายจริงใช่หรือไม่?
ราคาใน BOQ เป็นการประมาณการที่ใกล้เคียงที่สุด ณ วันที่จัดทำ แต่อาจไม่ใช่ราคาที่จ่ายจริง 100% เนื่องจากอาจมีความผันผวนของราคาวัสดุ หรืออาจมีการปรับเปลี่ยนหน้างานเล็กน้อย จึงควรมีงบประมาณสำรองไว้ประมาณ 5-10% ของค่าก่อสร้าง
BOQ ของผู้รับเหมาแต่ละเจ้า ทำไมราคาไม่เท่ากัน?
แม้จะใช้ BOQ ฉบับเดียวกัน แต่ราคาที่เสนออาจแตกต่างกันได้ ปัจจัยหลักมาจากต้นทุนการบริหารจัดการกำไรที่ผู้รับเหมาแต่ละรายตั้งไว้ ความเชี่ยวชาญของทีมงาน และเครือข่ายซัพพลายเออร์วัสดุที่ต่างกัน จึงควรพิจารณาความน่าเชื่อถือประกอบกับราคา
สรุป เอกสาร BOQ

การทำความเข้าใจว่า BOQ คืออะไร และมีวิธีคำนวณเบื้องต้นอย่างไร ถือเป็นเครื่องมือสำคัญสำหรับคนวางแผนสร้างบ้าน ช่วยให้เราควบคุมงบประมาณ เปรียบเทียบผู้รับเหมา และใช้ยื่นกู้ธนาคารได้อย่างมั่นใจ สำหรับการออกแบบบ้านใหม่ที่ต้องการความแม่นยำ MoreBrother พร้อมให้คำปรึกษาเพื่อเริ่มต้นการก่อสร้างที่ราบรื่น






